Łatwiej z mianowaniem dla nauczyciela akademickiego.
Nauczyciel, który posiada stopień naukowy (co najmniej doktora) oraz pięcioletni staż pracy na uczelni, uzyska stopień awans zawodowego nauczycieli – nauczyciel mianowany, nawet gdy wymogi te spełnił już po dacie zatrudnienia w szkole. Kwestia ta wzbudzała wątpliwości, lecz Naczelny Sąd Administracyjny w swym wyroku z dnia 20.06.2024r. w przekonujący sposób uzasadnił, że art. 9a ust. 5 ustawy Karat Nauczyciela daje taką możliwość.
Zgodnie z treścią art. 9a ust. 5 ustawy Karta Nauczyciela – Nauczyciele akademiccy, posiadający stopień naukowy oraz legitymujący się co najmniej 5-letnim okresem pracy w uczelni, z dniem nawiązania stosunku pracy w szkole uzyskują stopień nauczyciela mianowanego. Kwestią, która budziła wątpliwości dotyczyła tego, czy tytuł nauczyciela mianowanego uzyskują nauczyciele spełniający w/w kryteria, ale tak jak literalnie brzmi przepisy tj. tylko ci którzy kryteria te spełniają z dniem nawiązania stosunku pracy w szkole, czy też tytuł ten mogą uzyskać nauczyciele już w szkole zatrudnieni i uzyskujący te właśnie kryteria w trakcie zatrudnienia. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznający konkretny przypadek nauczycielki, uznał iż przepis Karty Nauczyciela winien być stosowany w sposób zapewniający równe traktowania nauczycieli, spełniających te same kryteria, niezależnie od tego kiedy te kryteria osiągnęli tj. już w dniu zatrudnienia w szkole, jak i po dacie zatrudnienia w szkole. W innym przypadku bowiem, nauczyciel spełniający te same kryteria ale w innej dacie tj. po zatrudnieniu w szkole, aby uzyskać mianowanie musiałby przejść od podstaw całą ścieżkę awansu zawodowego, co stanowi nieakceptowalne naruszenie zasady równości.
W uzasadnieniu wyroku w sposób bardzo rzeczowy i racjonalny Naczelny Sąd Administracyjny wskazał: „(…) Jak już wspomniano, skład orzekający NSA w tej sprawie nie znajduje żadnych argumentów, które uzasadniałyby nierówne traktowanie nauczycieli spełniających kryteria posiadania stopnia naukowego oraz pięcioletniego stażu pracy na uczelni tylko z uwagi okoliczność, że spełnili oni owe kryteria dopiero po dacie zatrudnienia w szkole.(…) Podążając tokiem rozumowania WSA w Warszawie [sąd niższej instancji podzielił bowiem stanowisko Mazowieckiego Kuratora Oświat , który odmówił tej nauczycielce stopnia nauczyciela mianowanego – przypis własny F.Ż.], skarżąca, aby uzyskać stopień awansu zawodowego nauczyciela mianowanego na podstawie art. 9a ust. 5 Karty Nauczyciela musiałaby zwolnić się z pracy w szkole, a następnie ponownie się w niej zatrudnić, aby uczynić zadość wymogom powołanego przepisu. Taki scenariusz postępowania w celu uzyskania uprawnia administracyjnego w demokratycznym państwie prawa należałoby uznać za nieracjonalny i sprzeczny ze zdrowym rozsądkiem.” - https://orzeczenia.nsa.gov.pl/doc/E84A75D861
Obecnie, w świetle powyższego wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, nauczyciel akademicki spełniający kryteria:
- pięcioletniego okresu zatrudnienia w charakterze nauczyciela akademickiego;
- i posiadający co najmniej stopień naukowy doktora,
powinien mieć możliwość prostego uzyskania awansu zawodowego nauczyciela mianowanego. To zaś winno zostać uwzględnione w decyzjach właściwych kuratorów oświaty, nadającego stopień awansu zawodowego.
Filip Żelazny – radca prawny