Zatrudnienie nauczycieli nie będących obywatelami polskimi.
Kwestia zatrudnienia nauczyciela nie będącego polskim obywatelem budzi spore zainteresowanie. W ostatnim czasie szkoły coraz częściej rozważają taką możliwość, jednakże rodzi ona pewne wątpliwości. W związku z powyższym wyjaśniamy.
Zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Edukacji Narodowej z dnia 30 października 1992 r. w sprawie zasad i warunków zatrudniania w szkołach i placówkach publicznych nauczycieli nie będących obywatelami polskimi (Dz.U. z 1992, nr 85, poz. 432) zatrudnienie takiego nauczyciela w szkole jest możliwe, gdy taka potrzeba wynika z organizacji nauczania w szkole, przy czym taki nauczyciel może być zatrudniony przede wszystkim na stanowisku nauczyciela języka obcego.
Nauczyciel powinien przy tym spełniać wymagania kwalifikacyjne dla danego przedmiotu określone w Rozporządzeniu Ministra Edukacji i Nauki z dnia 14 września 2023 r. w sprawie szczegółowych kwalifikacji wymaganych od nauczycieli (Dz.U. z 2023 r., poz. 2102). Nie wystarczy zatem sam status tzw. native speakera do nauczania danego języka.
Stosunek pracy z ww. nauczycielem nawiązuje się na podstawie umowy o pracę na zasadach określonych w art. 10 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. – Karta Nauczyciela (Dz.U. z 2024 r., poz.986). Wówczas do takich nauczycieli zastosowanie znajdą przepisy Karty Nauczyciela odnoszące się do nauczycieli zatrudnionych na podstawie umowy o pracę, oczywiście jeżeli postanowienia umów międzynarodowych nie stanowią inaczej.
Podkreślić należy, iż zawsze zatrudnienie w szkole nauczyciela nie będącego obywatelem polskim wymaga zgody organu prowadzącego tę szkołę. Przy czym organ wyrażający zgodę na zatrudnienie nauczyciela nie będącego obywatelem polskim może odstąpić od wymogów kwalifikacyjnych wynikających z Rozporządzenia Ministra Edukacji i Nauki w sprawie szczegółowych kwalifikacji wymaganych od nauczycieli w zakresie wykształcenia i przygotowania pedagogicznego, tylko wtedy, gdy potrzeba taka wynika z organizacji nauczania
w szkole.
A zatem, jeżeli nauczyciel nie posiada odpowiednich kwalifikacji, posiada tylko status native speakera, a potrzeba jego zatrudnienia wynika z organizacji nauczania organ może wyrazić zgodę na jego zatrudnienie odstępując od wymogów kwalifikacyjnych.
Filip Żelazny - radca prawny
f.zelazny@ioswiata.pl