Pierwszy urlop nauczyciela, czy zawsze tylko raz?
Interpretacji art. 65 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. – Karta Nauczyciela budzi sporo wątpliwości i nasuwa pytanie czy pierwszy urlop nauczyciela jest tylko zawsze tylko raz, czy też pierwszy urlop dotyczy zatrudnienia w danej placówce, a zatem może występować kilka razy? Poniżej przedstawiamy nasze interpretację prawną.
Zgodnie z treścią art. 65 KN - Nauczyciel zatrudniony w szkole, w której w organizacji pracy przewidziano ferie szkolne, uzyskuje prawo do pierwszego urlopu w ostatnim dniu poprzedzającym ferie szkolne, a prawo do drugiego i dalszych urlopów - w każdym następnym roku kalendarzowym.
Zarówno wykładnia literalna, jak i celowościowa powyższego artykułu wskazują na to, iż przepis ten powinien być rozumiany jako zasada odnosząca się do pierwszego zatrudnienia nauczyciela w szkole, a nie do każdego nowego zatrudnienia. Przy czym wykładnię art. 65 KN należy dokonywać w zestawieniu z treścią art. 64 ust. 5 zd. drugie KN, zgodnie z którym – Nauczyciel zatrudniony przez okres krótszy niż 10 miesięcy w szkole, w której w organizacji pracy przewidziano ferie szkolne, ma prawo do urlopu wypoczynkowego w wymiarze proporcjonalnym do określonego w umowie okresu prowadzenia zajęć.
Przeciwna interpretacja treści art. 65 KN prowadziłaby do uznania, iż w pewnych okolicznościach nauczycielowi urlop wypoczynkowy w danym roku nie przysługiwałby w ogóle. Przykładowo przy zatrudnieniu od 1 września i zakończeniu stosunku pracy przed rozpoczęciem ferii szkolnych. Powyższe byłoby uzasadnione jedynie w przypadku pierwszego zatrudnienia nauczyciela w szkole, a nie w odniesieniu do nowego zatrudnienia w kolejnych szkołach. Taka interpretacja byłaby również trudna do pogodzenia z ww. zasadą proporcjonalności urlopu wypoczynkowego dla pracownika zatrudnionego przez okres krótszy niż 10 miesięcy w szkole.
Należy podkreślić, iż w komentarzach pojawiają się różne interpretacje, w tym te wskazujące, iż zasada wyrażona w art. 65 KN ma zastosowanie do każdego nowego zatrudnienia nauczyciela w danej szkole. W związku z brakiem orzecznictwa dotyczącego przedmiotowego przepisu zasadnym jest jednak przyjęcie wskazanego przez nas stanowiska, które uwzględnia istotę urlopu wypoczynkowego.
r.pr. Filip Żelazny
f.zelazny@ioswiata.pl